Print Page | Close Window

ต้นสามสิบ

Printed from: สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา
Topic URL: http://www.uniserv.buu.ac.th/topic.asp?TOPIC_ID=7381
Printed on: 11 Dec 2018

Topic:


Topic author: admin
Subject: ต้นสามสิบ
Posted on: 06 Jun 2018 13:17:55
Message:

ปีงบประมาณ 2561


ต้นสามสิบ
โดย อุทัศน์ พิทักษ์สายชล


กดปุ่ม > เพื่อเล่นไฟล์เสียง


         คุณผู้ฟังครับ วันนี้พอคุณแม่กลับมาจากตลาด ก็บอกว่าจะแกงลูกสามสิบให้ทาน ฟังแล้วก็แปลกใจต้องถามกลับไปว่า ลูกสามสิบคืออะไร จึงได้คำตอบว่า ลูกสามสิบก็มาจากต้นสามสิบซิจ๊ะ จึงต้องมาค้นข้อมูลแล้วนำมาบอกกล่าวเล่าสู่คุณผู้ฟังครับ ต้นสามสิบ รู้จักกันในชื่อท้องถิ่นตามภูมิภาคต่างๆ ว่า สามร้อยราก ผักหนาม ผักชีช้าง จ๋วงเครือ จั่นดิน สามร้อยผัว สาวร้อยผัว ศตาวรี เป็นต้น จัดอยู่ในวงศ์หน่อไม้ฝรั่ง เป็นไม้เถาเนื้อแข็งเลื้อยพันต้นไม้อื่นด้วยหนาม สามารถเลื้อยปีนป่ายต้นไม้อื่นขึ้นไปได้สูงประมาณ 1.5 - 4 เมตร มีเหง้าและรากอยู่ใต้ดิน ออกเป็นกระจุกคล้ายกระสวย ลักษณะของรากออกเป็นพวงคล้ายรากกระชาย ลักษณะอวบน้ำ เป็นเส้นกลมยาว มีขนาดโตกว่าเถามาก ใบเป็นใบเดี่ยว แข็ง ออกรอบข้อเป็นฝอย ๆ เล็กคล้ายหางกระรอก ออกดอกเป็นช่อกระจะ ยาวประมาณ 2-4 เซนติเมตร โดยจะออกที่ปลายกิ่งหรือตามซอกใบและข้อเถา ผลเป็นรูปทรงค่อนข้างกลม หรือเป็นพู 3 พู ผิวผลเรียบเป็นมัน มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 4-6 มิลลิเมตร ผลอ่อนเป็นสีเขียว เมื่อสุกแล้วจะเปลี่ยนเป็นสีแดงหรือสีม่วงแดง
         ต้นสามสิบมีเขตการกระจายพันธุ์ในประเทศไทย อินเดีย ศรีลังกา ชวา จีน มาเลเซีย และออสเตรเลีย พบขึ้นตามป่าในเขตร้อนชื้น ป่าเขตร้อนแห้งแล้ง ป่าผลัดใบ ป่าโปร่งหรือตามเขาหินปูน
         ต้นสามสิบมีประโยชน์และสรรพคุณทางยาสมุนไพรมากครับ
         ใบ เป็นยาระบาย ช่วยขับน้ำนม ช่วยทำให้เจริญอาหาร
         ผล เป็นยาแก้พิษไข้เซื่องซึม แก้พิษไข้กลับไข้ซ้ำ เป็นยาดับพิษไข้จากบิดเรื้อรัง
         ลำต้น เป็นยารักษาโรคคอพอก เป็นยาแก้ตกเลือด
         ส่วนราก มีสรรพคุณทางยาสมุนไพรที่หลากหลาย และมีข้อมูลทางเภสัชวิทยา ระบุว่า สมุนไพรรากสามสิบมีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย ต้านเชื้อรา ลดการอักเสบ แก้อาการปวด คลายกล้ามเนื้อของมดลูก บำรุงหัวใจ ป้องกันกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ลดอาการหัวใจโตที่เกิดจากความดันโลหิตสูง ขับน้ำนม มีฤทธิ์เหมือนฮอร์โมนเอสโตรเจน ยับยั้งเบาหวาน ลดระดับไขมันในเลือด กระตุ้นภูมิคุ้มกัน ต้านอาการเม็ดเลือดขาวต่ำ เป็นพิษต่อเซลล์มะเร็ง ยับยั้งการเกิดแผลในกระเพาะอาหาร ยับยั้งพิษต่อตับ
         ถึงตรงนี้แล้ว ท่านผู้ฟังคงจะรู้จักต้นสามสิบเพิ่มมากขึ้นนะครับ ส่วนเรื่องแกงลูกสามสิบที่พูดไว้เมื่อต้นรายการนั้นเสร็จเรียบร้อยแล้ว ก็จะเป็นแกงคั่วลูกสามสิบนะครับ รสชาดของลูกสามสิบที่สุกแล้ว จะหวานนิดๆ หอมๆ เวลาเคี้ยวจะนุ่มๆ กรุบๆ จะแตกในปาก เปาะๆ ออกรสมันๆ ในปาก ขมหน่อยๆ แต้น้อยกว่ามะระ ลูกสามสิบจะมีให้ทานในช่วงประมาณเดือนเมษายนถึงเดือนกรกฎาคมเท่านั้นนะครับ

อ้างอิง
http://topicstock.pantip.com/food/topicstock/2011/06/D10681765/D10681765.html
https://www.thairath.co.th/content/610288
http://www.สมุนไพร.ไทย/ต้นสามสิบ-รากสามสิบ/
https://medthai.com/รากสามสิบ/


สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา : http://www.uniserv.buu.ac.th/

© สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา

Close Window