สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา
สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา
หน้าแรก | แก้ไขข้อมูล | หัวข้อล่าสุด | สมาชิก | ค้นหา | FAQ
Username:
Password:
Save Password
 All Forums
 รวมบทความวิชาการน่ารู้
 บทความรายการวิทยาศาสตร์เพื่อประชาชน
 น้ำดื่ม
 ตั้งหัวข้อใหม่  ตอบกลับหัวข้อนี้
 พรินต์ส่งให้เพื่อน
Author Previous Topic Topic Next Topic  

admin
Forum Admin

4555 Posts

Posted - 06 Dec 2006 :  16:18:12  Show Profile  Click to see admin's MSN Messenger address  Reply with Quote
ปีงบประมาณ 49

น้ำดื่ม
นภา ตั้งเตรียมจิตมั่น

        เมืองไทยเป็นเมืองที่อยู่ในเขตร้อน อากาศร้อนทำให้รู้สึกกระหายน้ำร่างกายต้องการน้ำเข้าไปชดเชยเหงื่อที่ถูกขับออกมาเพื่อบรรเทาความร้อนในร่างกาย น้ำดื่มหรือน้ำเปล่าจึงเป็นเครื่องดื่มที่ดีที่สุดและเป็นที่นิยมมากที่สุดในเมืองไทย น้ำดื่มควรเป็นน้ำที่สะอาด ปราศจากเชื้อโรคและสารเคมีที่เป็นพิษต่อร่างกาย ในอดีตคนไทยนิยมรองน้ำฝนมาดื่ม แต่ปัจจุบันสภาวะแวดล้อมโดยเฉพาะในเมืองใหญ่ที่มีอุตสาหกรรมและการจราจรที่คับคั่ง ทำให้อากาศมีการปนเปื้อนด้วยสารเคมี น้ำฝนจึงไม่เหมาะที่จะนำมาดื่ม หลายบ้านนิยมติดตั้งเครื่องกรองน้ำไว้ภายในบ้าน บางบ้านซื้อน้ำดื่มบรรจุขวดหรือแกลลอนไว้ดื่มและบางบ้านนำน้ำประปามาต้มก่อนดื่ม
        สำหรับประชาชนที่อาศัยอยู่ในเขตกรุงเทพมหานคร นนทบุรีและสมุทรปราการ การประปานครหลวงได้ประกาศรับรองว่า น้ำประปาที่การประปาผลิตและจ่ายออกไปในเขตเหล่านี้สะอาดได้มาตรฐานน้ำดื่มขององค์การอนามัยโลกแต่ความสะอาดปลอดภัยของน้ำประปาเมื่อไปถึงผู้บริโภคจะยังคงอยู่หรือไม่ขึ้นกับการใช้น้ำประปาอย่างถูกวิธีดังนี้
        1.ท่อประปาภายในบ้าน ต้องไม่เป็นสนิม บ้านที่ใช้ท่อเหล็กอาบสังกะสีท่อชนิดนี้จะมีอายุการใช้งานเพียง 5 ปี ก็จะเกิดปัญหาท่อเป็นสนิมอุดตันหรือผุกร่อนได้ง่าย ทำให้น้ำประปาขุ่นแดง จากตะกอนสนิมที่ปะปนอยู่ จึงควรเปลี่ยนท่อที่ใช้มาเป็นท่อพลาสติกประเภทเอ็ชดีพีอี (HDPE) ซึ่งเป็นท่อสีดำมีอายุการใช้งานประมาณ 50 ปี ทนทานไม่เปราะง่ายเหมือนท่อพีวีซีสีฟ้า จะทำให้น้ำประปาคงคุณภาพดื่มได้อย่างปลอดภัย
        2. การติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำให้ถูกวิธี ไม่ควรสูบน้ำจากเส้นท่อโดยตรงหากบริเวณใกล้เคียงมีท่อแตกรั่วใต้ดิน แรงจากเครื่องปั๊มน้ำจะดูดเอาสิ่งสกปรกที่อยู่นอกท่อเข้าไปประปนกับน้ำประปาได้ ควรจัดทำบ่อพักหรือถังพัก แล้วปั๊มน้ำจากบ่อพักนี้นอกจากป้องกันการปนเปื้อนแล้วยังไม่ทำความเดือดร้อนให้กับผู้ใช้น้ำปลายเส้นท่อด้วย
        3. ดูแลรักษาความสะอาดของถังเก็บน้ำหรือบ่อพักน้ำ ควรหมั่นทำความสะอาดเสมอ มิให้มีสิ่งสกปรกหรือแมลง ซึ่งอาจวางไข่และเติบโตเป็นหนอนโดยอาศัยสิ่งสกปรกก้นบ่อเป็นอาหารแพร่พันธุ์ได้
        ข้อเพิ่มเติมสำหรับบ้านที่ต้องการความมั่นใจในความสะอาดของน้ำที่ใช้บริโภคและยอมสิ้นเปลืองเสียค่าใช้จ่ายเพิ่มในการติดตั้งเครื่องกรองน้ำ เพื่อกรองน้ำประปาก่อนนำมาใช้บริโภค ควรจะหมั่นทำความสะอาดไส้กรองหรือเปลี่ยนใหม่เมื่อครบกำหนดใช้งานตามที่บริษัทขายเครื่องกรองน้ำแนะนำ มิฉะนั้นเครื่องกรองน้ำอาจเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรคหรือสนิมและโลหะหนักจากท่อ เช่น ตะกั่ว สังกะสีและทองแดง โดยเฉพาะกรณีที่ไม่ยอมเปลี่ยนท่อเหล็กที่ขึ้นสนิมแต่เลือกใช้การพักน้ำให้สนิมตกตะกอนและนำน้ำนั้นมาผ่านเครื่องกรองกำจัดสนิม
        น้ำประปาจะมีกลิ่นของคลอรีนที่ใช้ในการฆ่าเชื้อโรค ทำให้ไม่ชวนดื่มให้รองน้ำตั้งทิ้งไว้ซักพักให้คลอรีนระเหยไป กลิ่นจะหายไปเองและทางที่ดีเพื่อความปลอดภัยลดการเสี่ยงต่ออันตรายจากเชื้อโรคที่เกิดขึ้นได้อย่างฉับพลันถ้าเกิดมีปนเปื้อนอยู่ในน้ำ ให้ต้มน้ำประปาให้เดือดเป็นเวลา 1 นาที จะเป็นการฆ่าเชื้อโรคและกำจัดคลอรีนได้ด้วย นอกจากนี้ในตอนเช้าที่ก๊อกน้ำไม่ได้มีการเปิดน้ำเพื่อใช้มาทั้งคืน เมื่อน้ำไม่ไหลอาจมีการสะสมของตะกั่วหรือโลหะหนักอื่น ๆ ที่มาจากท่อให้เปิดน้ำจากก๊อกให้ไหลทิ้งสัก 1 นาที ก่อนจะรองน้ำมาใช้ในการบริโภคน้ำที่เปิดให้ไหลทิ้งนั้นอาจรองเอาไปรดน้ำต้นไม้ ซักผ้าหรือชำระล้างสิ่งของต่าง ๆ ได้
        สำหรับผู้ที่เลือกบริโภคน้ำดื่มบรรจุขวดแทนที่จะเสียเวลากับการต้มน้ำดื่มควรพิถีพิถันในการเลือกซื้อน้ำดื่มบรรจุขวด เพื่อให้ได้น้ำที่สะอาดและปลอดภัยน้ำดื่มบรรจุขวดที่วางจำหน่ายตามท้องตลาดมีมากมายหลายยี่ห้อ มีสถานที่ผลิตไม่ต่ำกว่า 2,000 แห่งทั่วประเทศ ตั้งแต่สถานที่ผลิตขนาดใหญ่ จนถึงสถานที่ผลิตที่ใช้ห้องแถวเพียงห้องเดียว เพราะการผลิตน้ำดื่มบรรจุขวดมีกรรมวิธีการผลิตที่ไม่ยุ่งยาก อุปกรณ์การผลิตหาซื้อได้ไม่ยาก ผู้ผลิตหลายรายผลิตโดยที่ไม่ทราบว่ามีกฎหมายควบคุมบังคับอยู่และขาดความรู้ที่จะผลิตน้ำดื่มบรรจุขวดที่มีคุณภาพตามมาตรฐาน ชมรมนักวิทยาศาสตร์ การประปานครหลวง ได้นำเสนอผลงานวิจัยของอาจารย์ดุษณีและคณะ (2539) จากคณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ในหัวข้อ “คุณภาพน้ำดื่มในกรุงเทพฯ” โดยสุ่มตัวอย่างทั้งหมด155 ตัวอย่าง เป็นน้ำดื่มบรรจุขวดที่ผลิตจากสถานที่เข้าข่ายโรงงาน 10 ตัวอย่างและไม่เข้าข่ายโรงงาน 145 ตัวอย่าง พบว่าน้ำดื่มบรรจุขวดที่มีเครื่องหมาย อย. กำกับ มีเพียง 38 ตัวอย่างและทั้ง 38 ตัวอย่างนี้ตรวจพบเชื้อแบคทีเรียที่เกินเกณฑ์มาตรฐาน จากผลวิจัยดังกล่าว ชมรมนักวิทยาศาสตร์ การประปานครหลวงได้เสนอแนะประชาชนผู้บริโภคให้ตระหนักถึงความปลอดภัยในการดื่มน้ำบรรจุขวดที่ผลิตไม่ได้มาตรฐานจากผู้ประกอบการที่ผลิต โดยรองน้ำประปาบรรจุขวดเลยเท่ากับว่าผู้บริโภคต้องซื้อน้ำดื่มที่แพงกว่าน้ำประปาถึง 1000 เท่า แถมยังไม่สะอาด จากขั้นตอนการบรรจุที่ไม่ได้มาตรฐานและผู้ประกอบการที่ใช้เครื่องหมาย อย. ปลอม นอกจากนั้นการประปานครหลวงได้จัดทำน้ำดื่มบรรจุขวดจำหน่ายในชื่อ “ปาป้า” ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2548 เพื่อให้ประชาชนมีน้ำดื่มบรรจุขวดที่สะอาดได้มาตรฐาน รวมทั้งช่วยตรึงราคาน้ำดื่มบรรจุขวดในตลาด โดยราคาขายหน้าโรงงานหรือที่สำนักงานประปาสาขาทั้ง 15 สาขา จะจำหน่ายเท่ากันหมดในขนาด 600 ซีซีขวดเพ็ทใส ราคาโหลละ 40 บาท
        อย่างไรก็ตามการดื่มน้ำดื่มบรรจุขวดนี้จัดว่ามีความเสี่ยงต่ออันตรายจากแบคทีเรียปนเปื้อนได้สูงกว่าการดื่มน้ำประปาต้ม เนื่องจากน้ำดื่มบรรจุขวดใช้แสงอุลตร้าไวโอเล็ตหรือแก๊สโอโซนในการฆ่าเชื้อโรค แล้วบรรจุน้ำลงขวด ทำการขนส่งเพื่อจำหน่ายออกไป แก๊สโอโซนนี้ไม่เสถียรและสลายตัวเร็วซึ่งในระหว่างนั้นเชื้อโรคอาจมีโอกาสเล็ดลอดลงไปในน้ำดื่มและเจริญเติบโตได้กว่าน้ำดื่มจะเดินทางมาถึงมือผู้บริโภค ในขณะที่น้ำประปาที่เปิดออกมาจากก๊อกยังคงมีกลิ่นคลอรีน ซึ่งแสดงว่ายังมีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อโรคอยู่ โอกาสที่จะพบเชื้อโรคในน้ำประปาจะน้อยกว่าและเมื่อนำน้ำประปามาต้มเดือดเป็นเวลา 1 นาทีก็เป็นการฆ่าเชื้อโรคได้อย่างแน่นอนและขจัดกลิ่นคลอรีนด้วย การต้มน้ำประปาดื่มนี้ควรต้มทุกวันหรือวันเว้นวันและเก็บน้ำต้มนั้นไว้ในภาชนะที่มีฝาปิด เป็นการป้องกันเชื้อโรคปนเปื้อนกลับลงไปในน้ำดื่ม และถ้าเก็บไว้ในตู้เย็นได้จะยิ่งดี จะช่วยป้องกันการเจริญเติบโตของเชื้อโรค หากมีหลุดเล็ดลอดลงไป
        นอกจากความเสี่ยงต่อแบคทีเรียดังได้กล่าวมาแล้วนั้น น้ำดื่มบรรจุขวดนี้ยังมีราคาแพง ซึ่งจริง ๆ แล้วเป็นการจ่ายค่าขวดพลาสติกที่บรรจุและขวดนี้ก็ยังก่อให้เกิดขยะเพิ่มขึ้นมากมาย เป็นการทำลายสิ่งแวดล้อมอีกด้วย ในอดีตตามร้านอาหารจะมีบริการน้ำดื่มฟรี เป็นน้ำชาจีนใส่น้ำแข็งหรือน้ำประปาก็ตาม เด็กนักเรียนจะสะพายกระติกน้ำไปโรงเรียนหรือตามชนบทจะมีการตั้งน้ำไว้หน้าบ้านให้ผู้เดินทางผ่านไปมาได้ดื่มแก้กระหาย วัฒนธรรมดีงามเหล่านี้ น่าจะช่วยกันอนุรักษ์ให้คงอยู่ต่อไป โดยเฉพาะเมื่อมองในแง่ของความปลอดภัยการสิ้นเปลือง และการทำลายสิ่งแวดล้อม มาพกน้ำดื่มติดตัวเมื่อออกจากบ้านกันเถอะค่ะ

  Previous Topic Topic Next Topic  
 ตั้งหัวข้อใหม่  ตอบกลับหัวข้อนี้
 พรินต์ส่งให้เพื่อน
Jump To:
สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา © สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา Go To Top Of Page
This page was generated in 0.03 seconds. Snitz Forums 2000