สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา สนใจนำบทความมาออกอากาศ ติดต่อ ฝ่ายส่งเสริมและเผยแพร่วิชาการ สำนักบริการวิชาการ ม.บูรพา โทร.038-102292กรอกแบบฟอร์มออนไลน์เพื่อขอหนังสือรวมเล่มบทความตอบแบบสอบถาม โครงการเผยแพร่วิชาการทางวิทยุกระจายเสียงเพื่อดาวน์โหลดหนังสือรวมเล่มบทความอิเล็กทรอนิกส์
สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา
หน้าแรก | แก้ไขข้อมูล | หัวข้อล่าสุด | สมาชิก | ค้นหา | FAQ
Username:
Password:
Save Password
 All Forums
 รวมบทความวิชาการน่ารู้
 บทความรายการมนุษย์กับสังคม
 โรงเรียนวิถีพุทธ
 ตั้งหัวข้อใหม่  ตอบกลับหัวข้อนี้
 พรินต์ส่งให้เพื่อน
Author Previous Topic Topic Next Topic  

admin
Forum Admin

6289 Posts

Posted - 15 Jan 2019 :  11:28:48  Show Profile  Click to see admin's MSN Messenger address  Reply with Quote
ปีงบประมาณ 2562


โรงเรียนวิถีพุทธ
อาจารย์เจตน์ ตันติวณิชชานนท์


กดปุ่ม > เพื่อเล่นไฟล์เสียง


         โรงเรียนวิถีพุทธ เป็นโรงเรียนรูปแบบหนึ่งของนวัตกรรมแห่งการพัฒนาผู้เรียนสู่การเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ การดำเนินการในระยะแรกของโครงการโรงเรียนวิถีพุทธเกิดขึ้นเมื่อปลายปี พ.ศ. 2545 โดยเป็น 1 ใน 5 ของโครงการโรงเรียนรูปแบบใหม่ของกระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งมี 5 รูปแบบ ได้แก่ โรงเรียนในกำกับของรัฐ, โรงเรียนวิถีพุทธ, โรงเรียนสองภาษา, โรงเรียนใช้ ICT เพื่อการเรียนรู้และโครงการนำร่องสรรหา พัฒนา และส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษด้านต่าง ๆ
         โครงการโรงเรียนวิถีพุทธเกิดขึ้นจากการได้ศึกษาแนวทางของ 3 โรงเรียนที่ได้ใช้แนวพระพุทธศาสนาเป็นหลักในการจัดการศึกษา ประกอบด้วย โรงเรียนทอสี โรงเรียนรุ่งอรุณ โรงเรียนอนุบาลหนูน้อย (ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อเป็นโรงเรียนสยามสามไตร) และได้เชิญบุคลากรทั้งสามโรงเรียนมาร่วมเป็นคณะทำงาน โดยมีพระธรรมปิฎก (ป.อ.ปยุตฺโต) เป็นประธาน จึงเรียกชื่อโรงเรียนจัดการศึกษาแนวพระพุทธศาสนาว่า “โรงเรียนวิถีพุทธ” ต่อมามีการเปิดรับโรงเรียนวิถีพุทธรุ่นแรกของโครงการด้วยการประกาศรับสมัคร และมีโรงเรียนเข้าร่วมจำนวน 89 โรงเรียน
         แนวทางการจัดการเรียนการสอน มีเนื้อหาหลักสูตรที่มีการเชื่อมโยงและนำหลักธรรมทางพระพุทธศาสนามาประยุกต์ใช้ในการบริหาร และการพัฒนาผู้เรียน โดยใช้หลักไตรสิกขา คือ ศีล สมาธิ และปัญญา ผู้เรียนจะได้เรียนรู้ผ่านการพัฒนา “สอนให้รู้ ทำให้ดู อยู่ให้เห็น” ซึ่งการเรียนรู้ในชั้นเรียนเป็นการบูรณาการพุทธธรรม ทั้งความรู้และกระบวนการฝึกปฏิบัติ สอนให้นักเรียนรู้จักใช้ปัญญาพิจารณา แก้ไขปัญหาอย่างเหมาะสม มีการส่งเสริมระเบียบวินัยพฤติกรรมของนักเรียน และพัฒนาจิตใจของผู้เรียน
         เห็นได้ว่า หลักสูตรการเรียนการสอนของโรงเรียนวิถีพุทธ เป็นหลักสูตรบูรณาการที่เน้นเรื่องคุณค่าของการดำรงชีวิต ผ่านหน่วยการเรียนรู้ต่าง ๆ ตั้งแต่อนุบาล ประถมศึกษา ต่อเนื่องจนถึงระดับมัธยมศึกษา ซึ่งเด็ก ๆ จะได้เรียนรู้ ได้ลงมือปฏิบัติ เป็นการฝึกการเรียนรู้ และความอดทน ฝึกให้รู้จักปฏิบัติธรรม ด้วยการฝึกเดินจงกรมในบริเวณโรงเรียน ฝึกนั่งสมาธิ เพื่อเป็นการฝึกสติเบื้องต้น ทำให้พร้อมที่จะเริ่มต้นกิจกรรมการเรียนรู้ใหม่ ๆ อีกทั้งยังมีการดำเนินการจัดการสภาพแวดล้อมและบรรยากาศของสถานศึกษาที่เอื้อต่อการเรียนรู้ของผู้เรียน
         คุณครูในโรงเรียนวิถีพุทธ จึงไม่ใช่แค่ผู้ทำหน้าที่สอนพระพุทธศาสนา แต่ต้องเป็นผู้ที่มุ่งมั่นในการพัฒนาชีวิต ฝึกตัวเองตามหลักไตรสิกขา คือ การพัฒนาทั้งพฤติกรรม จิตใจ และปัญญา สิ่งสำคัญอย่างยิ่ง “การสร้างมนุษย์ที่สมบูรณ์” สอนให้เด็กนักเรียนสามารถช่วยเหลือดูแลตัวเองและช่วยเหลือผู้อื่นได้ ไม่ใช่เป็นมนุษย์ที่เรียนเก่งแต่เพียงอย่างเดียว จึงเป็นภารกิจสำคัญของครูทุกคนที่จะช่วยพัฒนาเด็กให้สามารถดำเนินชีวิตที่ดีงามต่อไป
         โรงเรียนวิถีพุทธไม่ได้มีแค่ในประเทศไทยเท่านั้น แต่ยังมีในประเทศอื่น ๆ อีกด้วย เช่น ในประเทศไต้หวัน มีการจัดการศึกษาวิถีพุทธ โดยมีองค์กรพุทธแห่งหนึ่งที่มีชื่อว่า ฉือจี้ (Tzu Chi) ซึ่งมีมหาวิทยาลัยและโรงเรียนที่มีคำสอนขององค์กรที่มุ่งเน้นเรื่องศีลห้า หลักไตรสิกขา ความรัก และความเมตตา อย่างไม่มีประมาณ
         ในประเทศออสเตรเลีย มีโรงเรียนเรียนวิถีพุทธเรียกว่า Dharma School ครูจะสื่อสารกับนักเรียนด้วยความเมตตา และให้นักเรียนทำสมาธิ เพื่อให้เรียนรู้เรื่องการไม่ใช้ความรุนแรง สอนการใช้สติ ซึ่งนำมาเป็นหลักการสำคัญในการสอน อีกทั้งคุณครูได้นำพิธีกรรมของพระพุทธศาสนาแบบธิเบตมาให้นักเรียนได้ฝึกปฏิบัติ และโรงเรียนยังมีการปรับหลักสูตรให้มีเนื้อหาสาระที่เชื่อมโยงหลักการทางพระพุทธศาสนาอีกด้วย
         นอกจากนั้น โรงเรียนวิถีพุทธในประเทศศรีลังกา ได้มีการจัดการศึกษาในรูปแบบโรงเรียนพระพุทธศาสนา วันอาทิตย์ เรียกว่า โรงเรียนธรรมะ โดยเนื้อหาในการเรียนการสอนนั้น เน้นเรื่องศีลห้า ความกตัญญู อีกทั้งปลูกฝังการใช้ชีวิตแบบเรียบง่าย ความมีระเบียบวินัย และความมีศรัทธาในพระพุทธศาสนา
         แม้ในปัจจุบันจะมีการศึกษาภาคบังคับ แต่ก็มิได้นำเอาหลักพุทธธรรมมาปรับใช้เป็นฐานของการศึกษา ระบบการจัดการองค์ความรู้ทางการศึกษา จึงเป็นเพียงการเดินตามแบบโลกตะวันตก ทำให้วิถีชีวิตของคนไทยในยุคปัจจุบันเริ่มห่างเหินจากหลักธรรมคำสอนทางศาสนามากขึ้น
         ดังนั้น โรงเรียนวิถีพุทธ ที่เน้นการจัดการศึกษาและจัดวิถีชีวิตให้เอื้อต่อการพัฒนา โดยจัดกระบวนการเรียนการสอนควบคู่กับการศึกษาและปฏิบัติธรรม เริ่มต้นจากการที่แต่ละบุคคลมีการพัฒนาตนเอง และนำสู่การพัฒนาชุมชนภายในโรงเรียน ทั้งครู เด็ก และผู้ปกครอง จึงเป็นโรงเรียนรูปแบบหนึ่งที่จะช่วยผลักดันเด็กและเยาวชนให้สามารถพัฒนาตามศักยภาพเป็นคนดี คนเก่งของสังคม อีกทั้งยังสามารถก้าวทันความเปลี่ยนแปลงของโลก นอกจากนี้เยาวชนจะได้ใกล้ชิดหลักคำสอนทางพระพุทธศาสนามากขึ้น และสามารถดำรงชีวิตอยู่ร่วมกับผู้อื่นด้วยได้อย่างมีความสุข จากข้อมูลนี้จึงเป็นอีกทางเลือกสำหรับคุณพ่อคุณแม่ที่กำลังมองหาโรงเรียนให้กับลูก หลาน เพื่อให้เด็กและเยาวชนได้เรียนรู้อย่างมีความสุข และเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์แบบไปพร้อมกัน

แหล่งอ้างอิง
มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.(2547). โรงเรียนวิถีพุทธ.กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ ราชวิทยาลัย.
พระธรรมโกศาจารย์ (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2550). เยือนสยามนิกายในศรีลังกา.กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย.อดิศร จันทรสุข. (2548). รายงานการวิจัยการปลูกฝังคุณธรรมในเด็กปฐมวัยผ่านกระบวนสร้างสรรค์ของแกนนำ
โรงเรียนวิถีพุทธ. โครงการวิจัยภายใต้ทุนสนับสนุนจากศูนย์ส่งเสริมและพัฒนาพลังแผ่นดินเชิงคุณธรรม
(ศูนย์คุณธรรม) สำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน).
  Previous Topic Topic Next Topic  
 ตั้งหัวข้อใหม่  ตอบกลับหัวข้อนี้
 พรินต์ส่งให้เพื่อน
Jump To:
สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา © สำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา Go To Top Of Page
This page was generated in 0.05 seconds. Snitz Forums 2000